Studia śląskie Kod programu: 02-N2SL15.2015

Kierunek studiów: | studia śląskie |
---|---|
Kod programu: | 02-N2SL15.2015 |
Kod programu (USOS): | 02-N2SL15 |
Jednostka prowadząca studia: | Wydział Filologiczny - Katowice |
Język studiów: | polski |
Semestr rozpoczęcia studiów: |
|
Poziom kształcenia: | studia drugiego stopnia |
Forma prowadzenia studiów: | studia niestacjonarne |
Profil kształcenia: | ogólnoakademicki |
Liczba semestrów: | 4 |
Tytuł zawodowy: | magister |
Dalsze studia: | możliwość ubiegania się o przyjęcie na studia podyplomowe i doktoranckie |
Obszary, dziedziny, dyscypliny do których kierunek jest przyporządkowany: |
|
Kod ISCED: | 0314 |
Numer i data uchwały Senatu UŚ z programem studiów: | 419/2015 (24.03.2015) |
Ogólna charakterystyka kierunku: | Studia śląskie to innowacyjny i interdyscyplinarny kierunek studiów drugiego stopnia tworzony przez przedstawicieli różnych wydziałów Uniwersytet Śląskiego: Wydziału Filologicznego (Instytut Nauk o Literaturze Polskiej im. Ireneusza Opackiego, Instytut Języka Polskiego, Instytut Nauk o Kulturze i Studiów Interdyscyplinarnych), Wydziału Nauk Społecznych (Instytut Historii, Instytut Socjologii, Zakład Historii Sztuki), Wydziału Prawa i Administracji oraz Wydziału Nauk o Ziemi. Celem kierunku jest integracja badań nad Górnym Śląskiem prowadzonych w różnych dyscyplinach akademickich, a także przygotowanie studenta do prowadzenia interdyscyplinarnych badań z wykorzystaniem metod różnych dyscyplin. Program studiów śląskich składa się z modułów opartych na wiedzy tradycyjnych dyscyplin oraz z modułów integrujących różne dziedziny wiedzy w interdyscyplinarnych projektach. Dzięki tak zbudowanemu układowi modułów student zdobędzie wiedzę o tradycyjnych badaniach nad Górnym Śląskiem, a jednocześnie zyska możliwość integrowania tej wiedzy i stawiania nowych problemów badawczych, które nie mieściły się w dotychczasowej optyce.
W ramach grupy modułów językoznawczych student zapozna się z dyskusjami na temat statusu dialektu śląskiego, jego historii i zróżnicowania. W ramach grupy modułów literaturoznawczych i kulturoznawczych zostanie przedstawiona śląska kultura literacka, teatralna i medialna, a także śląski folklor i kultura duchowa. Pozwoli to na zadania pytań o kanon literatury i szerzej – kultury śląskiej. Grupa modułów historycznych pozwoli studentowi poznać skomplikowaną historię Górnego Śląska, historię zmian przynależności państwowej, a także znaczenie ważnych wydarzeń historycznych. Grupa modułów społecznych pozwoli na zrozumienia historii przemian społecznych Górnego Śląska i dzisiejszych problemów społecznych regionu. Student wyposażony zostanie także w umiejętność prowadzenia badań śląskoznawczych z wykorzystaniem metod różnych dyscyplin.
Interdyscyplinarną integrację różnych perspektyw mają zapewnić przede wszystkim seminaria. W ramach seminarium Pogranicze powstawać mają interdyscyplinarne projekty zespołowe podejmujące przekrojowe tematy związane z Górnym Śląskiem. Także tematyka seminariów magisterskich będzie bazować na możliwości wykorzystania wielostronnego oglądu wybranego zagadnienia z wykorzystaniem wiedzy z różnych dyscyplin.
Absolwenci kierunku studia śląskie otrzymają rzetelne przygotowanie do pracy w różnych instytucjach regionalnych oraz w organizacjach pozarządowych. Rozbudowane kompetencje prowadzenia badań interdyscyplinarnych pozwolą absolwentowi swobodnie poruszać się w miejscach pracy wymagających różnych „miękkich” umiejętności: pracy w zespole, komunikacji ustnej i pisemnej. Absolwent posiądzie także umiejętności popularyzacji wiedzy o Górnym Śląsku i promowania kultury Górnego Śląska.
Studenci będą mieli możliwość aktywnego udziału w życiu naukowym uczelni – działalności samorządu i kół naukowych, organizacji debat, sympozjów i konferencji naukowych na temat Górnego Śląska.
|
---|---|
Organizacja procesu uzyskania dyplomu: | § 1 Postanowienia ogólne
Zasady dyplomowania na Wydziale Filologicznym stanowią uszczegółowienie zapisów zawartych w obowiązujących Regulaminach studiów w Uniwersytecie Śląskim.
§ 2 Przygotowanie pracy dyplomowej
1. Studia śląskie kończą się przygotowaniem pisemnej pracy dyplomowej i egzaminem dyplomowym.
2. Prowadzący seminaria dyplomowe planowane w kolejnym roku akademickim ogłaszają tematykę seminarium i określają zakresy tematyczne prac dyplomowych do końca semestru letniego poprzedzającego roku akademickiego.
3. Tematyka seminariów oraz zasady i terminy zapisu do grupy seminaryjnej publikowane są na stronie internetowej kierunku. Student przed rozpoczęciem trzeciego semestru studiów zobowiązany jest do wyboru seminarium magisterskiego oraz promotora. Seminarium magi-sterskie odbywa się w trzecim i czwartym semestrze studiów w wymiarze 60 godzin.
4. Na uzasadniony wniosek studenta dziekan może wyrazić zgodę na zmianę promotora lub indywidualną opiekę promotorską, w szczególności dotyczy to studentów wracających na studia po urlopie lub w wyniku reaktywacji. Decydujące są tu zainteresowania naukowe stu-denta oraz możliwości wydziału w zakresie opieki naukowej nad daną pracą dyplomową.
5. W razie nieobecności promotora, która mogłaby uniemożliwić lub znacznie opóźnić złożenie pracy przez studenta, dziekan na wniosek dyrektora instytutu wyznacza osobę, która przejmuje obowiązek kierowania pracą.
6. W ramach pierwszego semestru seminarium magisterskiego student zobowiązany jest do ustalenia tematu z promotorem, przedstawienia konspektu i bibliografii pracy magisterskiej oraz rozpoczęcia zaplanowanych badań. W czasie drugiego semestru seminarium magister-skiego student powinien dokończyć zaplanowane badania i przedstawić ich wyniki w czasie zajęć. Ukończenie pracy dyplomowej jest podstawą zaliczenia studentowi seminarium dy-plomowego.
§ 3 Ocena pracy dyplomowej
1. Po przyjęciu pracy dyplomowej przez promotora dziekan kieruje pracę do recenzji. Przynajmniej jeden spośród nauczycieli akademickich oceniających pracę musi posiadać tytuł profesora lub stopień doktora habilitowanego.
2. Pracę uznaje się za ocenioną pozytywnie, jeśli uzyskała dwie oceny pozytywne.
3. W przypadku negatywnej oceny recenzenta dziekan na wniosek dyrektora instytutu po-wołuje drugiego recenzenta. Możliwość skierowania pracy do powtórnej oceny nie dotyczy przypadku naruszenia przez studenta cudzej własności intelektualnej i praw autorskich.
§ 4 Egzamin dyplomowy
1. Egzamin dyplomowy odbywa się przed komisją powołaną przez dziekana w porozumie-niu z dyrektorem instytutu.
2. Egzamin powinien się odbyć w terminie nie krótszym niż 14 dni od dnia złożenia pracy dyplomowej.
3. Podczas egzaminu magisterskiego student odpowiada na co najmniej trzy pytania.
4. Ocena z egzaminu dyplomowego jest wypadkową ocen z odpowiedzi na zadane przez komisję pytania i wyraża się w obowiązującej na Uczelni skali ocen.
* Opracowano na podstawie Regulamin dyplomowania na Wydziale Filologicznym.
|
Wymiar, zasady i forma odbywania praktyk: | nie dotyczy |
Warunki wymagane do ukończenia studiów: | uzyskanie 120 punktów ECTS, złożenie i obrona pracy dyplomowej |
Liczba punktów ECTS konieczna dla uzyskania kwalifikacji odpowiadających poziomowi studiów: | 120 |
Uprawnienia zawodowe po ukończeniu studiów: | (brak informacji) |
Związek kierunku studiów ze strategią rozwoju, w tym misją uczelni: | Studia śląskie to interdyscyplinarny i innowacyjny kierunek studiów drugiego stopnia. Program kierunku odwołuje się do dyscyplin obszaru nauk humanistycznych i społecznych: językoznawstwa, literaturoznawstwa, kulturoznawstwa, historii, historii sztuki, socjologii oraz geografii ekonomiczno-społecznej.
Założenia programowe i naukowe kierunku studia śląskie uwzględniają główne zadania kluczowe, cele strategiczne i operacyjne oraz typy działań określone przez dokument Strategia rozwoju Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach na lata 2012 – 2020.
Kierunek studia śląskie przyczyni się do stworzenia silnego interdyscyplinarnego zespołu badań nad Górnym Śląskiem, dzięki integracji badań prowadzonych w różnych instytutach Uniwersytetu Śląskiego (CO1, CO3.2), a także kontynuowanie i nawiązanie kontaktów z innymi ośrodkami badań śląskoznawczych w kraju i zagranicą (CO3.1). Integracja badań stworzy przyjazne warunki do pracy nad interdyscyplinarnymi projektami grantowymi (CO4) . W Bibliotece Wydziału Filologicznego w Katowicach rozbudowywany zostanie księgozbiór śląskoznawczy (CO5.2), planowane jest także powołanie serii wydawniczej publikującej wyniki badań śląskoznawczych (CO5.3), a także promowanie wiedzy o Górnym Śląsku w mediach (CO7).
Kierunek studia śląskie ma charakter unikatowy – są to pierwsze studia tego typu w Polsce. Ich innowacyjność polega na zintegrowaniu wiedzy i umiejętności rozproszonych dotychczas w różnych dyscyplinach naukowych. Zintegrowanie dyscyplin wiedzy pozwoli na głębsze zbadanie i zrozumienie kluczowych problemów dawnego i współczesnego Górnego Śląska, co odpowiada nowoczesnym wymogom zarówno nauki, jak też dydaktyki akademickiej (CO1), oraz wyposaży absolwentów kierunku w kompetencje do rozwijania własnej wiedzy o nowe perspektywy badawcze (CO2).
Studia śląskie są odpowiedzią na społeczne zapotrzebowanie na zintegrowaną wiedzę o Górnym Śląsku, jego kulturze, historii i strukturze społecznej. Społeczna odpowiedzialność uniwersytetu wymaga podejmowania badań i prac dydaktycznych oraz organizacji konferencji, sympozjów i seminariów także w tematach aktualnych, wychodzących naprzeciw dzisiejszym potrzebom regionalnego otoczenia (CO1, CO2). Studia śląskie powstają we współpracy z interesariuszami zewnętrznymi – instytucjami, organizacjami, stowarzyszeniami i fundacjami regionalnymi (CO4.1.4).
W programie studiów znajdą się także prawne aspekty funkcjonowania społeczności lokalnych, co ma umożliwić absolwentom sprawniejsze funkcjonowanie we współpracy z administracją oraz samorządami lokalnymi i regionalnymi, zarówno w pracy naukowej (CO3.4), jak też w popularyzacji i promocji wiedzy o Górnym Śląsku. Studia śląskie dzięki interdyscyplinarnej bazie ekspertów, a także zaprojektowanej w programie studiów aktywności studentów przyczynią się do kreowania pozytywnego wizerunku Uniwersytetu Śląskiego w mediach i budowania świadomości marki w otoczeniu zewnętrznym (CO3.6).
|
Procentowy udział liczby punktów ECTS dla każdego z obszarów kształcenia do którego odnoszą się efekty kształcenia w łącznej liczbie punktów ECTS: | obszar nauk humanistycznych : 82% obszar nauk społecznych : 18% |
WIEDZA Po ukończeniu studiów absolwent: |
---|
ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę o historii politycznej i społecznej Górnego Śląska od XIX do XXI wieku [SL_W01] |
ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę o historii literatury Górnego Śląska od XIX do XXI wieku, zna najważniejszych pisarzy śląskich, a także potrafi omówić problematykę kanonu literatury śląskiej [SL_W02] |
ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę o języku, kulturze duchowej i materialnej Górnego Śląska, zna podziały językowe i kulturowe Górnego Śląska [SL_W03] |
ma pogłębioną wiedzę o strukturach i instytucjach społeczeństwa Górnego Śląska i ich przemianach historycznych od XIX do XXI wieku; zna podziały narodowe, klasowe i religijne na Górnym Śląski i skomplikowane relacje między nimi [SL_W04] |
ma wiedzę o systemie, strukturze i zjawiskach związanych z praktyką stosowania prawa administracyjnego oraz źródłach polskiego prawa administracyjnego [SL_W05] |
zna współczesne teorie humanistyczne i społeczne dotyczące teorii regionu, narodu, klasy, społeczności lokalnej w związku ze sposobami określania różnych typów tożsamości [SL_W06] |
zna współczesne metody i metodologie humanistyczne i społeczne wykorzystywane w badaniach nad Górnym Śląskiem; ma wiedzę na temat możliwości i ograniczeń łączenie różnych metodologii w badaniach interdyscyplinarnych [SL_W07] |
zna różne szkoły badań śląskoznawczych, ma wiedzę o sporach i różnicach między badaczami Górnego Śląska [SL_W08] |
zna współczesne instytucje kultury Górnego Śląska, zna czasopisma dotyczącego problematyki śląskiej, a także jednostki promujące kulturę Górnego Śląska [SL_W09] |
ma pogłębioną wiedzę na temat przestrzeni Górnego Śląska, jej przemian historycznych i reprezentacji w kartografii, literaturze i nowych mediach [SL_W10] |
zna i rozumie podstawowe pojęcia i zasady z zakresu prawa autorskiego oraz konieczność zarządzania zasobami własności intelektualnej [SL_W11] |
posiada pogłębioną wiedzę na temat wybranych metod naukowych oraz zna zagadnienia charakterystyczne dla dyscypliny nauki niezwiązanej z kierunkiem studiów [SL_W12] |
UMIEJĘTNOŚCI Po ukończeniu studiów absolwent: |
---|
potrafi wyszukiwać, selekcjonować, analizować oraz interpretować źródła historyczne, kulturalne, literackie do badań nad przeszłością Górnego Śląska [SL_U01] |
potrafi przeprowadzić humanistyczne, społeczne i prawne analizy oraz badania współczesnych zagadnień Górnego Śląska odpowiednio dobierając i analizując materiały i metody badań oraz przedstawiając różne opinie innych autorów na wybrany temat [SL_U02] |
potrafi wykorzystywać wiedzę i metodologie z różnych dyscyplin nauki w badaniach nad Górnym Śląskiem [SL_U03] |
umie samodzielnie poszerzać wiedzę dotyczącą Górnego Śląska, potrafi zestawić bibliografię na wybrany temat oraz przeprowadzić kwerendę biblioteczną lub archiwalną lub w inny sposób zebrać materiały potrzebne do określonych badań [SL_U04] |
potrafi przeprowadzić krytyczne badanie różnych rodzajów wytworów kultury Górnego Śląska, określić ich oddziaływanie społeczne, usytuowanie historyczne, kulturowe i tożsamościowe [SL_U05] |
potrafi wykorzystywać różne kanały informacji w promocji wiedzy o Górnym Śląski oraz w dyskusjach naukowych [SL_U06] |
potrafi konstruować argumentację z wykorzystywaniem wiedzy dotyczącej Górnego Śląska [SL_U07] |
potrafi podejmować dyskusję na temat Górnego Śląska ze specjalistami z różnych dyscyplin humanistycznych i społecznych, a także publicystami zajmującymi się tematem Górnego Śląska [SL_U08] |
potrafi popularyzować wiedzę o Górnym Śląsku oraz promować kulturę Górnego Śląska [SL_U09] |
posiada pogłębioną umiejętność przygotowania różnych prac pisemnych (naukowych, eseistycznych, publicystycznych) w języku polskim w obszarze humanistycznych i społecznych badań nad Górnym Śląskiem [SL_U10] |
posiada pogłębioną umiejętność przygotowania wystąpień ustnych w języku polskim w obszarze humanistycznych i społecznych badań nad Górnym Śląskiem [SL_U11] |
ma umiejętności językowe w zakresie studiów śląskich zgodne z wymaganiami określonymi dla poziomu B2+ Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego [SL_U12] |
posiada pogłębioną umiejętność stawiania i analizowania problemów na podstawie pozyskanych treści z zakresu dyscypliny nauki niezwiązanej z kierunkiem studiów [SL_U13] |
KOMPETENCJE SPOŁECZNE Po ukończeniu studiów absolwent: |
---|
rozumie potrzebę uzupełnianie i rozwoju własnej wiedzy na temat Górnego Śląska, a także zapoznawania się z nowymi tematami i metodami badań śląskoznawczych [SL_K01] |
wykonuje zadania w grupie badawczej i projektowej, inspiruje innych uczestników zadania do rozwoju własnej wiedzy i umiejętności, potrafi wypełniać różne funkcje w grupie, dzielić złożone zadanie na cele cząstkowe i przydzielać zadania cząstkowe innym uczestnikom [SL_K02] |
rozumie znaczenie badań śląskoznawczych dla rozwiązywania aktualnych problemów kulturowych i społecznych Górnego Śląska w kontekście złożonych dziejów tego regionu [SL_K03] |
aktywnie uczestniczy w działaniach na rzecz zachowania dziedzictwa kulturowego i historycznego Górnego Śląska [SL_K04] |
systematycznie uczestniczy w życiu kulturalnym i społecznym Górnego Śląska, interesuje się aktualnymi wydarzeniami kulturalnymi, społecznymi i politycznymi [SL_K05] |
rozumie potrzebę interdyscyplinarnego podejścia do rozwiązywanych problemów, integrowania wiedzy z różnych dyscyplin oraz praktykowania samokształcenia służącego pogłębianiu zdobytej wiedzy [SL_K06] |
Moduł | Język wykładowy | Forma zaliczenia | Liczba godzin | Punkty ECTS |
---|---|---|---|---|
A | ||||
Historia Górnego Śląska do XIX w. [SL-S2-HGS-1] | polski | egzamin | wykład: 10 | 4 |
Historia literatury Górnego Śląska do 1922 roku [SL-S2-HLGS-1] | polski | egzamin | wykład: 10 | 4 |
Historycznojęzykowe uwarunkowania etnolektu śląskiego [SL-S2-HJUS] | polski | zaliczenie | wykład: 10 | 2 |
Laboratorium interpretacyjne I [SL-S2-LI-1] | polski | zaliczenie | laboratorium: 10 | 2 |
Seminarium Pogranicza I [SL-S2-SP-1] | polski | zaliczenie | seminarium: 20 | 4 |
Warsztat pracy śląskoznawcy – historia [SL-S2-WPS-2] | polski | zaliczenie | laboratorium: 10 | 3 |
Warsztat pracy śląskoznawcy – nauki społeczne [SL-S1-WPS] | polski | zaliczenie | laboratorium: 10 | 3 |
Wybrane problemy społeczne Górnego Śląska [SL-S2-WPSGS] | polski | zaliczenie | ćwiczenia: 15 | 4 |
Życie teatralne na Górnym Śląsku [SL-S2-ZTNGS] | polski | zaliczenie |
wykład: 5
ćwiczenia: 5 |
4 |
Moduł | Język wykładowy | Forma zaliczenia | Liczba godzin | Punkty ECTS |
---|---|---|---|---|
A | ||||
Antropologia kultury Górnego Śląska [SL-S2-AKGS] | polski | egzamin |
wykład: 5
ćwiczenia: 5 |
3 |
Historia Górnego Śląska XX w. [SL-S2-HGS-2] | polski | egzamin | wykład: 10 | 3 |
Historia literatury Górnego Śląska po 1922 roku [SL-S2-HLGS-2] | polski | egzamin | wykład: 10 | 3 |
Kultura materialna Górnego Śląska [SL-S2-KMGS] | polski | zaliczenie |
wykład: 5
ćwiczenia: 5 |
3 |
Laboratorium historyczne XIX-XX w. [SL-S2-LH] | polski | zaliczenie | laboratorium: 10 | 3 |
Laboratorium interpretacyjne II [SL-S2-LI-2] | polski | zaliczenie | laboratorium: 10 | 2 |
Seminarium Pogranicza II [SL-S2-SP-2] | polski | zaliczenie | seminarium: 20 | 4 |
Socjologia historyczna Górnego Śląska [SL-S2-SHGS] | polski | egzamin |
wykład: 5
ćwiczenia: 5 |
4 |
Wykład monograficzny I [SL-S2-WM-1] | polski | egzamin | wykład: 5 | 2 |
Zróżnicowanie terytorialne etnolektu śląskiego [SL-S2-ZTMS] | polski | zaliczenie |
wykład: 5
ćwiczenia: 5 |
3 |
Moduł | Język wykładowy | Forma zaliczenia | Liczba godzin | Punkty ECTS |
---|---|---|---|---|
A | ||||
Historia sztuki na Górnym Śląsku [SL-S2-HSNG] | polski | egzamin |
wykład: 10
ćwiczenia: 10 |
6 |
Konwersatorium [SL-S2-K] | polski | zaliczenie | konwersatorium: 10 | 4 |
Kultura duchowa Górnego Śląska [SL-S2-KDGS] | polski | zaliczenie | ćwiczenia: 10 | 4 |
Kultura mediów na Górnym Śląsku [SL-S2-KMNGS] | polski | egzamin |
wykład: 5
ćwiczenia: 5 |
4 |
Laboratorium interpretacyjne III [SL-S2-LI-3] | polski | zaliczenie | laboratorium: 10 | 2 |
Problemy przemian społeczno-gospodarczych Górnego Śląska [SL-S2-PPSG] | polski | egzamin |
wykład: 5
ćwiczenia: 5 |
4 |
Seminarium magisterskie I [SL-S2-S-1] | polski | zaliczenie | seminarium: 20 | 3 |
Socjolingwistyczne, etniczne i prawne uwarunkowania etnolektu śląskiego [SL-S2-SEPUMS] | polski | zaliczenie | wykład: 10 | 2 |
INNE WYMAGANIA | ||||
Wychowanie fizyczne [0310-CH-S1-005] | polski | egzamin | ćwiczenia: 9 | 1 |
Moduł | Język wykładowy | Forma zaliczenia | Liczba godzin | Punkty ECTS |
---|---|---|---|---|
A | ||||
Etnolekt śląski w piśmiennictwie [SL-S2-MSWP] | polski | zaliczenie | ćwiczenia: 5 | 2 |
Kanon literatury śląskiej [SL-S2-KLS] | polski | zaliczenie | ćwiczenia: 5 | 2 |
Laboratorium interpretacyjne IV [SL-S2-LI-4] | polski | egzamin | laboratorium: 10 | 2 |
Prawne aspekty funkcjonowania społeczności lokalnych [SL-S2-PAFSL] | polski | egzamin |
wykład: 5
ćwiczenia: 5 |
5 |
Seminarium magisterskie II [SL-S2-S-2] | polski | egzamin | seminarium: 20 | 10 |
Wykład monograficzny II [SL-S2-WM-2] | polski | egzamin | wykład: 5 | 2 |
INNE WYMAGANIA | ||||
Moduł zajęć ogólnouczelnianych [SL-S2-MZO] | polski | egzamin | wykład: 20 | 3 |
Tożsamość śląska w perspektywie socjologicznej (moduł w języku angielskim) [SL-S2-TSWPS] | polski | egzamin | laboratorium: 20 | 4 |